Światowy Dzień Rzucania Palenia Tytoniu obchodzony jest każdego roku w trzeci czwartek listopada. Dzień ten ma już ponad 40-letnią tradycję, która zrodziła się w USA w Kalifornii, gdzie w 1974 roku zachęcono ponad milion palaczy do odstawienia papierosów na jeden dzień.
Tytoń szkodzi każdemu, kto jest narażony na jego działanie. Na całym świecie zabija ponad 5 milionów osób każdego roku – w tym ponad 600 tysięcy osób, które palą biernie, wdychając dym osób palących w najbliższym otoczeniu. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) uznała używanie wyrobów tytoniowych za istotny czynnik ryzyka odpowiedzialny za sześć z ośmiu najczęstszych przyczyn zgonu na całym świecie.
Śmiertelne skutki tego nałogu są powszechnie znane, jednak głównym problemem związanym z rzucaniem palenia jest fakt, iż papierosy zabijają powoli – palacz może nie odczuwać skutków swojego nałogu nawet przez wiele lat.
Ostrzeżenia „Palenie zabija” widoczne na każdej paczce papierosów, z racji swojej powszechności straciła szybko swój wydźwięk. Jak się jednak okazuje, dość skuteczne są wprowadzone niedawno „odstraszacze” graficzne – zdjęcia, nieraz makabryczne, zniszczonych organów wewnętrznych, które skutecznie zniechęcają młodzież do sięgania po papierosy oraz zwiększają liczbę palaczy, którzy decydują się zerwać z nałogiem. W wielu krajach – również w Polsce – wprowadza się zakazy palenia w miejscach publicznych. Niestety, jak wskazuje badanie CBOS-u, zmiany te nie wpłynęły na zmniejszenie liczby palaczy. Zakazy odgórne odgrywają zwykle niewielką rolę – znacznie lepiej działa bowiem motywacja wewnętrzna, którą każdy powinien odnaleźć w sobie. Każdy palący, czyli co trzeci Polak.
Polska należy do krajów o dużym rozpowszechnieniu palenia tytoniu, przez co choroby odtytoniowe stanowią istotny problem zdrowotny i społeczno-ekonomiczny.
Szkodliwość palenia tytoniu
Dym tytoniowy zawiera ponad 4 000 związków chemicznych, w tym ponad 40 znanych czynników rakotwórczych oraz szereg środków toksycznych.
Według badań przeprowadzonych przez Uniwersytet w Bristolu przeciętny palacz żyje 10 lat krócej niż osoba niepaląca. Każdy papieros kosztuje 11 minut życia! Obliczono również, że przeciętny palacz (mężczyzna) od 17 do 71 roku życia wypala 311 688 papierosów.
Palenie tytoniu nie tylko naraża na utratę zdrowia, ale i pogarsza wygląd skóry. U palaczy wcześniej występują zmarszczki, opóźnia się gojenie ran oraz zaostrza się stan wielu schorzeń skóry (np. trądziku oraz łuszczycy). Palenie doprowadza również do przebarwienia i pokrycia kamieniem zębów, wystąpienia nieświeżego oddechu i żółcenia palców.
Palenie tytoniu niesie za sobą poważne skutki zdrowotne. Palacze są szczególnie narażeni na:
- Choroby układu oddechowego – rozedmę płuc, przewlekłe zapalenie oskrzeli, raka płuc, raka języka, raka wargi, raka jamy ustnej, raka krtani, raka tchawicy, przewlekłą obturacyjną chorobę płuc, astmę oskrzelową, gruźlicę.
- Choroby układu krążenia – chorobę niedokrwienną serca, zawał mięśnia sercowego, miażdżycę zarostową kończyn dolnych, nadciśnienie tętnicze, tętniaka aorty.
- Inne choroby: raka nerki, raka pęcherza moczowego, raka przełyku, wrzody żołądka oraz dwunastnicy, przepukliny jelitowe, choroby oczu (katarakty, niedowidzenia, degenerację plamkową), impotencję, upośledzenie płodności.
Palenie w ciąży i w czasie karmienia piersią
Palenie tytoniu jest niezwykle niebezpieczne dla kobiet ciężarnych! Dym z papierosa może doprowadzić do zahamowania rozwoju i niedotlenienia płodu, zaburzeń funkcji mózgu płodu oraz powstania wad wrodzonych. Noworodki, których matki były narażone na kontakt z dymem tytoniowym w czasie ciąży, bardzo często cechują się niską masą urodzeniową, niedostatecznym rozwojem funkcji płuc, dużą podatnością zachorowań na ostre i przewlekłe choroby układu oddechowego, astmę, przewlekłe choroby ucha środkowego, a także zespół nagłego zgonu niemowlęcia.
Jeśli będziesz osobą niepalącą Twoje dziecko:
- rzadziej będzie chorowało na infekcje układu oddechowego oraz stany zapalne uszu;
- będzie efektywniej oddychało i ważne organy dziecka, w tym mózg, będą lepiej zaopatrzone w tlen;
- będzie szybciej przybierało na wadze;
- mniej prawdopodobne jest to, że w przyszłości uzależni się od nikotyny.
Palenie tytoniu w liczbach
- Co 6 sekund na Świecie umiera jedna osoba w wyniku chorób spowodowanych paleniem tytoniu.
- Około 9 milionów osób w Polsce nałogowo pali papierosy.
- Około 60 tysięcy osób w Polsce umiera każdego roku z powodu palenia tytoniu, a ok. 2 tysiące z powodu biernego palenia.
- Palenie tytoniu zwiększa ryzyko zachorowania na nowotwory złośliwe o 30-40%.
- Każdego roku wśród Polek pojawia się ponad 6 tysięcy nowych zachorowań na raka płuc.
- 90% zachorowań na raka płuca spowodowana jest paleniem tytoniu.
- Około 50% nastolatków w wieku 13-15 lat ma za sobą próby palenia papierosów.
- Młodzi ludzie zaczynają palić nałogowo, głównie w wieku 18-24 lat.
- Prawie 50% palaczy w naszym kraju pali dłużej niż 20 lat.
Rzucenie palenia tytoniu daje same korzyści dla Ciebie i Twojego otoczenia, dlatego warto jak najszybciej zrezygnować z tego nałogu. Poczujesz się zdrowiej, a i Twój portfel na tym zyska.